HET KRUIDSCHAP

Het kruidschap geeft een overzicht van verse kruiden die je op de tuin kan kweken.

Je vind hier een lijst van 40 bekendste verse kruiden in Nederland.

Auteur: Marco Vreugdenhil. Bronnen: zaaikalender.com/ keukenplanten.nl


ANIJS

Pimpinella anisum

Bijzonderheden: niet verwarren met ster-anijs.

Zaaien onder glas: april - mei

Zaaien in de volle grond of planten: mei - juni

Oogsttijd: juli - oktober

Smaak: zoet, warm

Eetbaar deel van de plant: stengel, wortels, zaden, bloemen en bladeren

Toepassing: garnering in salades, soep en groente; pepernoten; anijsmelk; "muisjes" 

BASILICUM

Ocimum basilicum

Bijzonderheden: éénjarige plant met vierkante stengels

Zaaien onder glas: maart - juni

Zaaien in de volle grond of planten: mei - juli

Oogsttijd: juli - oktober

Smaak: kruidig met zoet aroma

Eetbaar deel van de plant: zachte stelen en bladeren

Toepassing:

BIESLOOK

Allium schoenoprasum

Bijzonderheden: lange pijpvormige stengels die enigszins lijken op lente-ui.

Zaaien onder glas: maart - mei

Zaaien in de volle grond of planten: april - augustus

Oogsttijd: juni - oktober

Smaak: verfijnde uiensmaak

Eetbaar deel van de plant: dunne stengels

Toepassing:

BONENKRUID

Satureja montana

Bijzonderheden: ruig en ongelijkmatig groeiende plant met zwakke, houtige vertakkende stengels.

Zaaien onder glas: april - mei

Zaaien in de volle grond of planten: maart - juni

Oogsttijd: juni

Smaak: tijm, kruidig, peperachtig

Eetbaar deel van de plant: bladeren

Toepassing:

CITROENKRUID

Artemisia abrotanum L.

Bijzonderheden: aangename citroengeur

Zaaien onder glas: april - juni

Zaaien in de volle grond of planten: maart - september

Oogsttijd: juni - oktober

Smaak: citroen-achtig, bitter

Eetbaar deel van de plant: bladeren

Toepassing:

CITROENMELISSE

Melissa officinalis

Bijzonderheden: de bloemen trekken bijen en hommels aan

Zaaien onder glas: maart - mei

Zaaien in de volle grond of planten: juli - september

Oogsttijd: juli - september

Smaak: citroen-achtig, fris

Eetbaar deel van de plant: bladeren

Toepassing:

DASLOOK

Allium ursinum

Bijzonderheden: een wettelijk beschermde plant uit de narcisfamilie en vrij zeldzaam (komt voor in het polderpark Cronesteyn)

Zaaien onder glas: april

Zaaien in de volle grond of planten: april - juni

Oogsttijd: maart - december

Smaak: knoflooksmaak, uiensmaak

Eetbaar deel van de plant: bladeren, bloemen

Toepassing:

DILLE

Anethum graveolens

Bijzonderheden: dille heeft fijne, naald-achtige zachte bladeren

Zaaien onder glas: april

Zaaien in de volle grond of planten: april - juli

Oogsttijd: juli - september

Smaak: verfijnde anijs-achtige smaak

Eetbaar deel van de plant: bladeren, jonge takjes met fijne naalden, zaadjes, blomen

Toepassing: soepen en sauzen; geweckte komkommers en augurken

DRAGON

Artemisia dracunculus

  • Bijzonderheden: één van de meest geliefde kruiden in de Franse keuken is dragon
  • Zaaien onder glas: maart - april
  • Zaaien in de volle grond of planten: mei - juni
  • Oogsttijd: juni - september
  • Smaak: anijs-achtig, peper-achtig, licht bitter
  • Eetbaar deel van de plant: bladeren, bloemen
  • Toepassing:

GOUDSBLOEM

Calendula officinalis 

  • Bijzonderheden: Goudsbloemen bevatten veel vitamine C, wat een krachtige antioxidant is, die je lichaam helpt beschermen tegen o.a. kanker en beroertes
  • Zaaien onder glas: maart - april
  • Zaaien in de volle grond of planten: juli - augustus
  • Oogsttijd: juni - september
  • Smaak: licht peperig
  • Eetbaar deel van de plant: bloemen, jonge bladeren
  • Toepassing:

HOP

Humulus lupulus

  • Bijzonderheden: De hop is een slingerplant, waarvan de stengels zich spiraalvormig om steunsels slingeren
  • Zaaien onder glas: maart - mei
  • Zaaien in de volle grond of planten: maart - mei
  • Oogsttijd: augustus - september
  • Smaak: erg bitter
  • Eetbaar deel van de plant: vruchten, de hopbellen
  • Toepassing: bier

HYSSOP

Hyssopus officinalis

  • Bijzonderheden: hyssop vind je verwilderd op oude, kalkrijke muren in de zon, in het Middellandse Zeegebied 
  • Zaaien onder glas: april - juni
  • Zaaien in de volle grond of planten: mei - juli
  • Oogsttijd: juni - oktober
  • Smaak: licht bitter en beetje munt-achtig
  • Eetbaar deel van de plant: stengeltoppen, bladeren, bloemen, honing
  • Toepassing: 

KAMILLE

Matricaria 

  • Bijzonderheden: kamille heeft vele medicinale eigenschappen en werkt ontstekingsremmend en ontsmettend
  • Zaaien onder glas: maart - april
  • Zaaien in de volle grond of planten: mei - juli
  • Oogsttijd: mei - augustus
  • Smaak: zeer delicaat, licht zoet, iets kruidig
  • Eetbaar deel van de plant: stelen, bloemen
  • Toepassing: 

KARWIJ of KUMMEL

Carum carvi

  • Bijzonderheden: Het kauwen op zaden van de karwijplant zorgt voor een zoetere adem. Karwij zit ook in tal van alcoholische dranken en likeuren.
  • Zaaien onder glas: maart - mei
  • Zaaien in de volle grond of planten: mei - september
  • Oogsttijd: juli - augustus
  • Smaak:  bitter, zoet, anijs-achtig met scherpe ondertoon
  • Eetbaar deel van de plant: 
  • Toepassing: 

KERVEL

Anthriscus cerefolium

  • Bijzonderheden: kervel bevat vitamine C en ijzer, daardoor medicinaal. Het verlaagt de bloeddruk en bevordert de spijsvertering. Ook stimuleert het de eetlust.
  • Zaaien onder glas: maart - mei
  • Zaaien in de volle grond of planten: mei - augustus
  • Oogsttijd: juni - oktober
  • Smaak: lichtzoet, anijsachtig
  • Eetbaar deel van de plant: bladeren
  • Toepassing:

KNOFLOOK

Allium sativum

  • Bijzonderheden: goede smaakmaker. Knoflook is giftig voor katten en honden!
  • Zaaien onder glas: n.v.t.
  • Zaaien in de volle grond of planten: oktober - april
  • Oogsttijd: juni - augustus
  • Smaak: scherp, na verhitting zoeter en aromatischer
  • Eetbaar deel van de plant: de teentjes zonder de schil
  • Toepassing: 

KOMIJN

Cuminum cyminum

  • Bijzonderheden: gemalen komijnzaad is ook wel bekend als "djintan".
  • Zaaien onder glas: maart - april
  • Zaaien in de volle grond of planten: april - juni
  • Oogsttijd: juli - oktober
  • Smaak: zoet, verwarmend, notige elementen
  • Eetbaar deel van de plant: de zaden
  • Toepassing: 

KOMKOMMERKRUID of BERNAGIE

Borago officinalis

  • Bijzonderheden: opvallende behaarde bladeren. Bernagie is geliefd bij hommels en bijen.
  • Zaaien onder glas: april
  • Zaaien in de volle grond of planten: april - juli
  • Oogsttijd: juli - oktober
  • Smaak: fris, komkommerachtig
  • Eetbaar deel van de plant: jonge bladeren, bloemen
  • Toepassing: dressing voor aardappel- of komkommersalade; fijngehakte bladeren voor soep, vis en eiergerechten

KORIANDER

Coriandrum sativum

  • Bijzonderheden: Koriander heeft een hekel om verplant te worden.
  • Zaaien onder glas: maart - mei
  • Zaaien in de volle grond of planten: mei - juli
  • Oogsttijd: juli - oktober
  • Smaak: fris, citroen-achtig, zeep-achtig
  • Eetbaar deel van de plant: bladeren, zaden
  • Toepassing: saus of pesto van de bladeren

LAURIER

Laurus nobilis

  • Bijzonderheden: Laurier is een groenblijvende boom. De bessen zijn licht giftig. Laurierolie is de basis van een zeer oude plantaardige zeep "Alepp".
  • Zaaien onder glas: n.v.t.
  • Zaaien in de volle grond of planten: maart - april
  • Oogsttijd: juni - september
  • Smaak: aromatisch, oregano-achtig, tijm-achtig
  • Eetbaar deel van de plant: (gedroogde) bladeren
  • Toepassing: 

LAVAS of MAGGI

Levisticum officinale

  • Bijzonderheden: een bijzondere en veelzijdige smaakmaker. Lavas is geen ingrediënt van het originele recept van Maggi.
  • Zaaien onder glas: maart - mei
  • Zaaien in de volle grond of planten: mei - juli
  • Oogsttijd: juni - oktober
  • Smaak: sterk aromatisch, hartig, smaak van Maggi ®
  • Eetbaar deel van de plant: bladeren, zaden, stengels, wortels
  • Toepassing: 

LAVENDEL

Lavandula

  • Bijzonderheden: Lavendel trekt vlinders aan. Uit de plant wordt  rijke etherische olie gewonnen.
  • Zaaien onder glas: februari - mei
  • Zaaien in de volle grond of planten: mei - juli
  • Oogsttijd: juli - september
  • Smaak: fris, licht zoetig, licht bittere noot, rozemarijn-achtig
  • Eetbaar deel van de plant: bloemen, takjes
  • Toepassing: 

MAJORAAN of ECHTE MARJOLEIN

Origanum majorana

  • Bijzonderheden: Bij de oude Grieken werd majoraan als middel tegen een kater gebruikt.
  • Zaaien onder glas: maart - mei
  • Zaaien in de volle grond of planten: mei - juni
  • Oogsttijd: juni - oktober
  • Smaak: intens aroma, oregano-achtig, maar iets zoeter en milder
  • Eetbaar deel van de plant: bladeren
  • Toepassing: 

MIERIKSWORTEL van de MIERIK

Armoracia rusticana

  • Bijzonderheden: De mierikswortel is rijk aan vitamine C en vezels en bevat goede hoeveelheden van  mineralen zoals calcium, kalium en koper.
  • Zaaien onder glas: februari - april 
  • Zaaien in de volle grond of planten: n.v.t.
  • Oogsttijd: september - mei
  • Smaak: scherp, heet, vergelijkbaar met peper en mosterd
  • Eetbaar deel van de plant:  wortel, bladeren
  • Toepassing: bladeren in een salade of in een roerbakgerecht

MOSTERDKRUID van de MOSTERDPLANT

Sinapis alba

  • Bijzonderheden: De plant lijkt op zwarte mosterd, maar heeft grotere zaden
  • Zaaien onder glas: april - mei
  • Zaaien in de volle grond of planten: juni - augustus
  • Oogsttijd: juli - november
  • Smaak: pittig, scherp
  • Eetbaar deel van de plant: jonge bladeren, zaden
  • Toepassing: 

MUNT

Mentha

  • Bijzonderheden:  
  • Zaaien onder glas: maart - april
  • Zaaien in de volle grond of planten: april - mei
  • Oogsttijd: juni - november
  • Smaak: pepermunt-achtig
  • Eetbaar deel van de plant: bladeren
  • Toepassing: 

OOST-INDISCHE KERS

Tropaeolum majus

  • Bijzonderheden:  
  • Zaaien onder glas: n.v.t.
  • Zaaien in de volle grond of planten: april - juni
  • Oogsttijd: juli - september
  • Smaak: fris, licht peper-achtig, pikant, tonen van radijs
  • Eetbaar deel van de plant: bladeren, bloemen, zaden
  • Toepassing: 

OREGANO

Origanum vulgare

  • Bijzonderheden:  
  • Zaaien onder glas: maart - mei
  • Zaaien in de volle grond of planten: mei - juni
  • Oogsttijd: juni - september
  • Smaak: lichtzoet, kruidig
  • Eetbaar deel van de plant: bladeren, bloemen
  • Toepassing: 

PETERSELIE

Petroselinum crispum

  • Bijzonderheden:  
  • Zaaien onder glas: februari - juli
  • Zaaien in de volle grond of planten: april - juli
  • Oogsttijd: mei - oktober
  • Smaak: fris, peper-achtig, enigszins aards
  • Eetbaar deel van de plant: bladeren, stengels
  • Toepassing: 

PREI

Allium ampeloprasum var. porrum

  • Bijzonderheden:  
  • Zaaien onder glas: januari
  • Zaaien in de volle grond of planten: maart
  • Oogsttijd: juli - september
  • Smaak: ui-achtig, knoflook-achtig, pittig
  • Eetbaar deel van de plant: bladeren (lichtgroene en donkergroene deel)
  • Toepassing: 

ROZEMARIJN

Salvia rosmarinus

  • Bijzonderheden:  
  • Zaaien onder glas: februari - mei
  • Zaaien in de volle grond of planten: mei - juni
  • Oogsttijd: mei - oktober
  • Smaak: fris, licht, zoet, sterk, pittig
  • Eetbaar deel van de plant: bladeren: naalden van de plant
  • Toepassing: 

SALIE of SALVIA

Salvia officinalis

  • Bijzonderheden:  
  • Zaaien onder glas: februari - april
  • Zaaien in de volle grond of planten: april - juni
  • Oogsttijd: mei - september
  • Smaak: sterk, kruidig, warm, iets bitter
  • Eetbaar deel van de plant: bladeren, bloemen
  • Toepassing: bloemen voor in de sla of thee

SELDERIJ of SELDERIE

Apium graveolens

  • Bijzonderheden:  
  • Zaaien onder glas: maart - mei
  • Zaaien in de volle grond of planten: april - juli
  • Oogsttijd: juli - oktober
  • Smaak: peterselie-achtig, sterk, krachtig, zoutig (umami)
  • Eetbaar deel van de plant: stengels, bladeren
  • Toepassing: 

SMEERWORTEL

Symphytum officinale

  • Bijzonderheden:  
  • Zaaien onder glas: maart - mei
  • Zaaien in de volle grond of planten: april - juli
  • Oogsttijd: april - november
  • Smaak: fris, komkommer-achtig, asperge-achtig
  • Eetbaar deel van de plant: bladeren, bloemen, spruiten (= ongeopende bloemknoppen), wortels
  • Toepassing: 

STEVIA of HONINGKRUID

Stevia rebaudiana

  • Bijzonderheden:  
  • Zaaien onder glas: februari - april
  • Zaaien in de volle grond of planten: maart - oktober
  • Oogsttijd: juni - november
  • Smaak: zoet als suiker
  • Eetbaar deel van de plant: bladeren
  • Toepassing: 

TIJM

Thymus officinalis

  • Bijzonderheden:  
  • Zaaien onder glas: maart - mei
  • Zaaien in de volle grond of planten: mei - juni
  • Oogsttijd: juni - september
  • Smaak: kruidig, licht bitter
  • Eetbaar deel van de plant: bladeren, topjes van de plant, zachte stelen
  • Toepassing: 

TUINKERS of STERRENKERS

Lepidium sativum

  • Bijzonderheden:  
  • Zaaien onder glas: januari - december
  • Zaaien in de volle grond of planten: maart - oktober
  • Oogsttijd: januari - december
  • Smaak: pittig, aromatisch, licht mosterd-achtig
  • Eetbaar deel van de plant: de kiemen zonder de wortels
  • Toepassing: rauw in salades

VALERIAAN

Valeriana officinalis

  • Bijzonderheden:  
  • Zaaien onder glas: maart - april
  • Zaaien in de volle grond of planten: april - mei
  • Oogsttijd: september - oktober
  • Smaak: iets bitter
  • Eetbaar deel van de plant: wortels, bladeren
  • Toepassing: 

VENKEL

Foeniculum vulgare

  • Bijzonderheden:  
  • Zaaien onder glas: maart - april
  • Zaaien in de volle grond of planten: maart - mei
  • Oogsttijd: mei - oktober
  • Smaak: fris, anijs-achtig
  • Eetbaar deel van de plant: stronk of knol, groene stelen, bladeren, zaden
  • Toepassing: 

ZURING of BLOEDZURING

Rumex sanguineus

  • Bijzonderheden:  
  • Zaaien onder glas: maart - mei
  • Zaaien in de volle grond of planten: mei - juni
  • Oogsttijd: juli - oktober
  • Smaak: friszuur
  • Eetbaar deel van de plant: bladeren
  • Toepassing: